Katame-waza (en xaponés: 固め技) é o termo que designa nas artes marciais do Xapón as técnicas dirixidas a limitar os movementos do opoñente, inmobilizalo ou sometelo a control extremo, de forma que non ofreza máis perigo de ataque.[1][2]
O grupo de técnicas do Katame-waza subdivídise en osae-komi-waza (técnicas de inmovilización), shime-waza (técnicas de estrangulamento) e kansetsu-waza (técnicas de luxación).[3]
O grupo de técnicas do Katame-waza do Kodokan inclúe actualmente 10 técnicas osae-komi-waza (inmovilización), 12 técnicas shime-waza (estrangulamento) e 10 técnicas kansetsu-waza (luxación),[4] aínda que orixinalmente só eran 7 as técnicas de inmovilización propostas por Jigoro Kano.
Nas técnicas de inmovilización, o opoñente (Uke) inmovilizase dende arriba, fixando as súas costas contra o tatami, e normalmente mirando cara ao judoka que executa a acción (Tori). O obxectivo destas técnicas é manter de maneira continuada o control do opoñente, de tal maneira que non poida liberarse durante un tempo determinado. Na competición actual, este tempo é de 20 segundos.
Uke acadará romper o control cando agarre o corpo ou pernas de Tori coas súas pernas, ou cando o ángulo entre as súas costas e o chan sexa maior de 90 graos.
O Kodokan actualmente recoñece as seguintes técnicas como osae-komi-waza[4]:
Nas técnicas de estrangulamento, Tori emprega as súas mans, brazos ou pernas ao redor do pescozo ou nas solapas do judogi de Uke, para aplicar unha presión controlada sobre a súa traquea ou nas súas arterias carótidas.
O Kodokan recoñeze as seguintes técnicas como shime-waza[4]:
As técnicas de luxación están dirixidas as articulacións de opoñente, sendo estas retorcidas, estricadas ou pregadas, empreando para iso as mans, brazos ou pernas.
O Kodokan recoñeze as seguintes técnicas como kansetsu-waza[4]: